Đoàn kết hòa hợp xây dựng giáo hội Kiên Giang vững mạnh

ĐOÀN KẾT HÒA HỢP XÂY DỰNG GIÁO HỘI KIÊN GIANG VỮNG MẠNH 

* Thượng tọa Danh Dĩnh

Đoàn Đại biểu Phật giáo Nam tông Khmer tỉnh Kiên Giang

          Kiên Giang là một tỉnh nằm ở phía Tây-Nam của Tổ Quốc, có đường biên giới tiếp giáp với nước bạn Campuchia. Vùng đất màu mỡ này từ ngàn xưa đã là cái nôi nuôi lớn cộng đồng dân cư gồm ba tộc người: người Kinh (85,6%), người Khmer (14,19%) và người Hoa (2,16%). Qua hai cuộc chiến tranh chống Pháp và chống Mỹ, các chiến sĩ người Kinh cũng như Khmer đã chung vai sát cánh bên chiến hào, cùng ngã xuống hy sinh cho Tổ quốc, cho quê hương Kiên Giang. Và hôm nay, hai dân tộc vẫn đang từng ngày chung tay xây dựng đất nước, một địa phương Kiên Giang giàu mạnh, tương trợ nhau lúc khó khăn và chia sẻ với nhau những thành tựu trong đời sống tâm linh, kinh tế, văn hóa, xã hội v.v… Truyền thống đoàn kết hai dân tộc từ ngàn xưa chính là chất liệu cho sự hòa hợp hôm nay giữa hai hệ phái Phật giáo Nam tông Khmer và Phật giáo Bắc tông.

          Phật giáo Kiên Giang hiện có 182 ngôi tự viện, trong đó Phật giáo Nam tông Khmer có 73 chùa và một Tháp thờ Bốn Sư Liệt sĩ đã được Nhà nước công nhận di tích lịch sử cấp Quốc gia. 

Vị trí các ngôi chùa Nam tông và Bắc tông không cách xa nhau là mấy, có nơi hai ngôi chùa chỉ cách nhau chưa đầy 500 mét. Từ đó, sự giao lưu về tín ngưỡng và văn hóa của hai Hệ phái mang nhiều tình làng nghĩa xóm, tối lửa tắt đèn có nhau. Cũng không thiếu trường hợp người Việt vào tu trong chùa Khmer và người Khmer tu theo Phật giáo Bắc tông. Con em Phật tử cả hai bên cùng học một trường và ngày chủ nhật lại cùng nhau sinh hoạt Gia Đình Phật Tử dưới một mái chùa.

Trong công tác Từ thiện xã hội do các chùa Bắc tông tổ chức thường đi đến những vùng sâu vùng xa, nơi đó có đông đồng bào Khmer sinh sống. Đây là dịp để Phật tử thể hiện tinh thần “lá lành đùm lá rách” đối với những đồng bào còn nhiều khó khăn trong cuộc sống.

Vào mỗi dịp lễ, tết của đồng bào Khmer như: Chô-chnam-thmây, Óoc-om-bóc, Đôl-ta v.v… thì người Kinh cùng tham gia lễ hội, cùng thể hiện niềm vui với bà con dân tộc. Hay vào dịp lễ lạt bên chùa Việt thì Phật tử Khmer cũng đến chùa chia sẻ niềm vui với bà con người Việt…

Từ khi Giáo hội Phật giáo Việt Nam ra đời đến nay, Phật giáo Nam tông Khmer và Phật giáo Bắc tông luôn đoàn kết bên nhau trong đại gia đình Giáo hội Phật giáo Việt Nam. Tại Kiên Giang hiện có 1.142 chư Tăng Nam tông và 317 Tăng, Ni Bắc tông cùng sinh hoạt dưới mái nhà Tỉnh hội Phật giáo Kiên Giang.

Thành phần nhân sự Ban Trị sự Tỉnh hội Phật giáo Kiên Giang qua bảy nhiệm kỳ đều thể hiện tinh thần bình đẳng, hài hòa giữa hai hệ phái. Trong số 47 thành viên chính thức của Ban Trị sự, có 19 vị thuộc hệ phái Phật giáo Nam tông. Cũng trong suốt bảy nhiệm kỳ qua, chức vụ Trưởng Ban Trị sự đều được toàn thể Ban Trị sự nhất trí suy cử Hòa thượng Danh Nhưỡng, một vị cao tăng Phật giáo Nam tông đảm trách.

Trong các mặt công tác Phật sự của Ban Trị sự, việc phân công luôn đạt được sự hài hòa về quyền lợi và trách nhiệm của mỗi hệ phái. Ngoài ra, mỗi hệ phái đều tôn trọng tập quán và nghi lễ của nhau. Nhờ có sự tôn trọng và hài hòa nên việc giải quyết các Phật sự đều thấu tình đạt lý, làm cho các công tác luôn thông thoáng, tinh thần đoàn kết, hòa hợp luôn được giữ vững và nêu cao.

Một yếu tố quan trọng khác cũng đã góp phần tăng cường tính hòa hợp đoàn kết giữa Phật giáo Nam tông và Bắc tông tại Kiên Giang, đó chính là chủ trương và chính sách dân tộc đúng đắn của Đảng và Nhà nước. Như trong năm 2006, để giúp cho bà con Phật tử Khmer có điều kiện tu học chánh pháp, Chánh quyền đã đồng ý cho nhập 18 bộ (1.980 quyển) Đại Tạng kinh bằng tiếng Khmer do một vị thí chủ hảo tâm ở Phnom-Pênh trao tặng.

Ngoài ra, được phép của Trung ương Giáo hội và Ban Tôn giáo Chính phủ, hệ phái Phật giáo Nam tông ở Kiên Giang còn nhận được 17.710 quyển kinh sách các loại bằng tiếng Khmer. Đồng thời, Chánh quyền địa phương còn trích ngân sách giúp đỡ các chùa Nam tông Khmer trùng tu chánh điện, sala và xây lò hỏa táng theo phong tục của Phật giáo Nam tông Khmer. Tổng số kinh phí lên đến 6,5 tỉ đồng.     

Tóm lại, với truyền thống đoàn kết hai dân tộc từ ngàn xưa, cộng với chánh sách dân tộc đúng đắn của Đảng và Nhà nước hiện nay, bằng tinh thần lục hòa của người con Phật đã làm nên tinh thần hòa hợp của hai hệ phái Phật giáo Nam tông Khmer và Phật giáo Bắc tông tại Kiên Giang. Đây là yếu tố quan trọng quyết định sự đi lên của Phật giáo Kiên Giang theo phương châm Hòa hợp đoàn kết – Trưởng dưỡng đạo tâm – Trang nghiêm Giáo hội mà hai hệ phái Phật giáo  Nam tông Khmer và Phật giáo Bắc tông tại Kiên Giang đã song hành một cách tốt đẹp trong 27 năm qua từ khi Giáo hội Phật giáo Việt Nam ra đời.

          Căn cứ vào thực tiễn sinh động của mối hòa hợp giữa hai dân tộc, hai hệ phái Phật giáo Nam tông và Phật giáo Bắc tông tại Kiên Giang, chúng tôi kính trình lên hội nghị một số ý kiến sau đây để hội nghị tham khảo.

          Theo thiển ý, sự hòa hợp đoàn kết các hệ phái Phật giáo nói chung và giữa hai hệ phái Phật giáo Nam tông Khmer và Phật giáo Bắc tông tại Kiên Giang nói riêng, cần phải có những điều kiện và nguyên tắc mà hai bên phải thể hiện một cách nhất quán như sau:

          1)Tôn trọng bản sắc của từng hệ phái :

          Đó là nguyên tắc muôn đời của Phật giáo không riêng ở Việt Nam, mà của cả thế giới. Nhờ giữ vững nguyên tắc này mà các hệ phái Phật giáo mới có điều kiện gắn kết với nhau theo tinh thần hòa hợp chớ không hòa tan. Tôn trọng bản sắc riêng của hệ phái chính là thể hiện tinh thần bình đẳng và dân chủ của Đạo Phật. Tôn trọng bản sắc tức là tôn trọng pháp môn, tập quán cho đến thói quen sinh hoạt của mỗi hệ phái.

          2) Làm việc trong tinh thần đồng thuận:

          Trên thực tế, sức mạnh của Giáo hội Phật giáo Việt Nam qua các thời kỳ là dựa trên sự đồng thuận. Tổ chức Giáo hội cấp trên hay cá nhân hàng giáo phẩm dù ở cương vị nào cũng đều làm việc trong tinh thần đồng thuận, giải quyết các Phật sự đều theo pháp Lục hòa cộng trụ. Nếu chỉ cần chủ quan, duy ý chí thì đấy chính là nguyên nhân làm tan rã mối hòa hợp đoàn kết mà chúng ta đã dày công xây dựng trước đó.

          3) Điều hành Giáo hội bằng sự thuyết phục dựa trên lợi ích của số đông:

          Điều hành Giáo hội phải bằng đạo lý, bằng đạo hạnh cá nhân và dựa trên lợi ích của số đông, không thể điều hành công việc Giáo hội theo chế độ thủ trưởng như các cơ quan công quyền. Bản chất của Giáo hội Phật giáo các cấp luôn là một tổ chức tôn giáo làm việc theo chế độ tập thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách chứ không làm việc theo chế độ cán bộ công chức.

          4 )Xử lý các vụ việc cần dựa trên bản sắc và tập quán riêng của hệ phái:

          Mỗi hệ phái, mỗi tộc người đều có bản sắc và tập quán riêng. Xử lý mỗi vụ việc cần thông hiểu bản sắc và tập quán của hệ phái thì mới đem lại kết quả tốt đẹp. Không thể đem tập quán suy nghĩ của hệ phái mình mà đánh giá sự việc của hệ phái khác. Trên quan điểm đó, chúng tôi cho rằng (như Kiên Giang đã làm) các vụ việc của Phật giáo Nam tông Khmer phải do hàng giáo phẩm Phật giáo Nam tông Khmer giải quyết và ngược lại. Hàng giáo phẩm Phật giáo Bắc tông có thể tham gia đóng góp ý kiến nhưng không nên quyết định sau cùng. Trong trường hợp ngược lại cũng thế.

          Trên đây là một số ý kiến tham luận nằm trong chủ đề “Đoàn kết, hoà hợp xây dựng Giáo hội vững mạnh” mà hội nghị hôm nay đề ra.

          Chúng tôi rất mong được chư Tôn giáo phẩm cùng toàn thể đại biểu đóng góp thêm.

          Sau cùng, thay mặt Tăng, Ni và Phật tử tỉnh Kiên Giang, chúng tôi kính gởi đến chư Tôn thiền đức, các vị đại diện Chánh quyền cùng toàn thể Đại biểu lời chúc tốt đẹp nhất.

          Kính chúc hội nghị thành công viên mãn.

          Chân thành cám ơn quí liệt vị.

Cập nhật ( 15/10/2008 )